पाचोरा प्रतिनिधी शेख जावीद
लोकशाही व्यवस्थेचा कणा म्हणजे निवडणूक प्रक्रिया, आणि त्या प्रक्रियेचा पाया म्हणजे अचूक व अद्ययावत मतदार यादी. त्यामुळेच पाचोरा विधानसभा मतदारसंघात राबविण्यात येणारा विशेष सखोल पुनरिक्षण कार्यक्रम हा केवळ शासकीय उपक्रम नसून प्रत्येक नागरिकाच्या सहभागाची कसोटी आहे.भारत निवडणूक आयोगाच्या निर्देशानुसार सुरू होणाऱ्या या उपक्रमात प्रशासनाने पूर्वतयारी सुरू केली आहे. मतदान केंद्रस्तरीय अधिकारी (BLO) घराघरात जाऊन माहिती संकलन करत आहेत. विशेष म्हणजे २०२४ व २००२ या दोन मतदार याद्यांतील नावे जुळविण्याचे काम अत्यंत बारकाईने केले जात आहे. यामागील उद्दिष्ट स्पष्ट आहे — मतदार यादी अधिक अचूक, पारदर्शक आणि विश्वासार्ह बनवणे.
परंतु या प्रक्रियेत प्रशासनाइतकीच जबाबदारी मतदारांचीही आहे. ज्या नागरिकांचे नाव २००२ च्या यादीत नाही, त्यांनी आपल्या कुटुंबातील जुन्या नोंदी शोधून देणे गरजेचे आहे. अन्यथा, पुढील टप्प्यात फॉर्म भरून आवश्यक कागदपत्रे सादर करावी लागतील. ही प्रक्रिया केवळ औपचारिकता नसून आपल्या मतदानाच्या हक्काशी थेट संबंधित आहे.दि. २३ ते २५ मार्च २०२६ दरम्यान BLO घरभेटी देणार आहेत. या काळात नागरिकांनी जागरूक राहून आवश्यक माहिती त्वरित उपलब्ध करून देणे अत्यंत गरजेचे आहे. कारण वेळेत माहिती न दिल्यास, मतदार यादीतून नाव वगळले जाण्याची शक्यता प्रशासनाने स्पष्ट केली आहे.आजच्या डिजिटल युगात ECINET सारख्या मोबाईल अॅपच्या माध्यमातून जुनी मतदार नावे शोधणे सोपे झाले आहे. तरीही अनेकदा नागरिकांची उदासीनता किंवा दुर्लक्ष हीच मोठी अडचण ठरते. लोकशाहीत अधिकार जितके महत्त्वाचे, तितकीच कर्तव्येही महत्त्वाची असतात, याची जाणीव ठेवणे आवश्यक आहे.शेवटी, मतदार यादीत आपले नाव असणे म्हणजे केवळ एक नोंद नव्हे, तर आपल्या मताधिकाराची हमी आहे. त्यामुळे प्रत्येकाने सजग राहून या सखोल पुनरिक्षण कार्यक्रमात सक्रिय सहभाग नोंदवावा, हीच अपेक्षा आहे
